Leeswijzer

Wat is een arbocatalogus?
Een arbocatalogus is een lijst van mogelijke oplossingen die werkgevers en werknemersorganisaties afspreken  voor belangrijke arbeidsomstandighedenrisico’s die bij de bedrijven in de branche aan de orde zijn. De Arbeidsinspectie gebruikt de catalogus mede als referentiekader voor inspecties.

Is het verplicht om te doen wat er in de arbocatalogus staat?
In de arbocatalogus staan oplossingen die volgens werkgevers en werknemers in de branche minimaal haalbaar zijn voor bedrijven in de branche, en – soms in combinatie met andere  oplossingen – effectief zijn voor het beheersen van de behandelde arbeidsrisico’s. Als u hiervan afwijkt moet u een niveau van veiligheid en gezondheid bereiken dat minstens even hoog is als wanneer u wel de  oplossingen uit de arbocatalogus gevolgd zou hebben.
Een hoger niveau van veiligheid en gezondheid dan in deze catalogus beschreven staat is in diverse bedrijven in de zuivelindustrie gangbaar en vanwege het specifieke productieproces noodzakelijk. Het bestaan van een arbocatalogus is hiervoor geen beletsel: een hoger niveau van veiligheid en gezondheid realiseren kan altijd, een lager niveau dan in de catalogus aangegeven staat niet.
De arbocatalogus is een levend document en wordt de komende jaren steeds verder uitgebreid met nieuwe risico’s en oplossingen.  De arbocatalogus zal daarom nooit volledig kunnen zijn. Oplossingen die gangbaar zijn of juist vernieuwend en daarmee informatief komen in de arbocatalogus. Een werkgroep bestaande uit deskundigen uit de verschillende bedrijven zal daarin in samenspraak met vertegenwoordigers vanuit de vakbonden keuzes maken.   Via uw eigen arbocoördinator, preventiemedewerker of vakbondsvertegenwoordiger kunt u zelf ook suggesties inbrengen voor aanpassingen of aanvullingen.

Welke oplossing moet ik kiezen?
Vaak zijn er meerdere mogelijkheden om een risico op te lossen. Uiteraard kiest u een oplossing die het beste aansluit bij de mogelijkheden in uw eigen bedrijf. Volgens de arbowet bent u wel verplicht om de arbeidshygiënische strategie te volgen:

  1. Bronmaatregelen:
    Probeer eerst gevaren te voorkomen of de oorzaak van het probleem weg te nemen, bijvoorbeeld door een schadelijke stof te vervangen door een veiliger alternatief.
  2. Collectieve maatregelen:
    Als bronmaatregelen niet mogelijk zijn, neem dan collectieve maatregelen nemen om risico’s te verminderen, bijvoorbeeld het plaatsen van afscherming of een afzuiginstallatie.
  3. Individuele maatregelen:
    Als collectieve maatregelen niet mogelijk zijn of (nog) geen afdoende oplossing bieden, kies dan individuele maatregelen. Bijvoorbeeld: het werk zo organiseren (bijv. taakroulatie) dat werknemers minder risico lopen
  4. Als laatste mogelijkheid kan de werkgever gratis persoonlijke beschermingsmiddelen verstrekken.
    In de arbocatalogus staat bij elke oplossing aangegeven of het gaat om een bronmaatregel, een collectieve maatregel of anderszins.
    In sommige situaties is een combinatie van maatregelen nodig.

Voor wie is de arbocatalogus bedoeld?
Voor wie is de arbocatalogus bedoeld? Voor deskundigen of voor werkgevers en werknemers?
De arbocatalogus is speciaal bedoeld voor werkgevers en werknemers. De arbocatalogus is in principe zo geschreven dat u geen deskundige hoeft te zijn om hem te gebruiken. Sommige onderwerpen vragen wel meer deskundigheid. In dat geval kunt u deskundige ondersteuning aanvragen, bijvoorbeeld bij de arbodienst.

Wat kunnen en moeten werknemers met de arbocatalogus?
Werknemers kunnen in de arbocatalogus nagaan welke extra / aanvullende veiligheids- en gezondheidsmaatregelen binnen het bedrijf mogelijk zijn. De werkgever kan ook andere maatregelen treffen maar die moeten wel minimaal een zelfde niveau van bescherming bieden en de arbeidshygiënische strategie moet gevolgd zijn. Als hiervan afgeweken wordt, kunnen medewerkers de werkgever hierop aanspreken, en zo nodig naar de arbodienst en/of de vakbond gaan. Aan de andere kant zijn werknemers natuurlijk ook verplicht om zelf de richtlijnen van de arbocatalogus te volgen. “Ik wist het niet!” geldt niet meer.

Meer lezen: zie https://www.arboportaal.nl/externe-bronnen/arbocatalogi